گزیده نکات دین و زندگی (۲) در یک نگاه
با کاروان هستی
۱- نمونهای از نظام جهانی- نظام واحد جهانی← ارتباطات طولی و عرضی در نظام جهانی (اندیشه و تحقیق صفحهی ۲۹ کتاب درسی)
۱- نمونهای از نظام جهانی- نظام واحد جهانی← ارتباطات طولی و عرضی در نظام جهانی (اندیشه و تحقیق صفحهی ۲۹ کتاب درسی)
سرمایههای رشد
۱- منزلت انسان، ۲- ودیعههای الهی در انسان: الف- سرشت خداآشنا، ب- گرایش به نیکیها و زیباییها، ج- وجدان اخلاقی، د- عقل. (اندیشه و تحقیق صفحهی ۴۳ کتاب درسی)
روزنههای خطا
۱- موانع رشد رستگاری: الف- نفس اماره، ب- جهل از حقایق، ج- غفلت از خدا و آخرت، د- دامهای شیطان
۲- حقیقت وجود انسان: دلایل غیر مادی بودن روح: الف- ثابت بودن خود، ب- رؤیاهای صادقه. (ذکر نمونههای صفحهی ۵۳ کتاب)
۲- حقیقت وجود انسان: دلایل غیر مادی بودن روح: الف- ثابت بودن خود، ب- رؤیاهای صادقه. (ذکر نمونههای صفحهی ۵۳ کتاب)
پنجرهای به روشنایی
دو دیدگاه عمده در برخورد با مرگ: ۱- دیدگاه اول (مادیون): (الف- واکنش صاحبان این دیدگاه، ب- پیامدهای این دیدگاه) ۲- دیدگاه دوم (الهیون).
پیامدهای نگرش اول (مادیون):
قرار گرفتن در بنبست، بیارزش شدن زندگی، یأس و ناامیدی و بیماریهای روحی
پیامدهای نگرش دوم (الهیون):
پیامد اول: بیرون آمدن زندگی از بنبست، ایجاد شور و نشاط در زندگی، انگیزهی فعالیت و کار (انرژی فوقالعاده)، همت خستگیناپذیر (لذت از کار خود و تلاش در خدمت به خلق خدا) و رفتار حضرت علی (ع) در ایجاد نخلستان و حفر چاه و وقف آن
پیامد دوم: الهی، استقبال از مرگ (شهادتطلبی)، فرمایش امام حسین (ع) (انّی لا اری الموت …) و مردم از فتنه گریزند…
آیندهی روشن
قانون عقل و وعدهی پیامبران
۱- ضرورت معاد: (در پرتو حکمت الهی، در پرتو عدل الهی)، ۲- حکمت الهی (گرایش به بقا و جاودانگی، میل به کمالات بینهایت)، ۳- عدل الهی (بالعدل قامت السماوات و الارض، پاداش بسیاری از اعمال در دنیا ممکن نیست، مجازات کسانی که به دیگران ستم کردهاند بهطور کامل در دنیا امکانپذیر نیست.)
پاسخ به یک اشکال در مورد معاد: ۱- امکان معاد (معاد جسمانی، معاد روحانی، حقیقت وجود انسان: نفس و روح). (اندیشه در آیات صفحهی ۷۴- اندیشه و تحقیق صفحهی ۷۵ کتاب درسی)
۱- ضرورت معاد: (در پرتو حکمت الهی، در پرتو عدل الهی)، ۲- حکمت الهی (گرایش به بقا و جاودانگی، میل به کمالات بینهایت)، ۳- عدل الهی (بالعدل قامت السماوات و الارض، پاداش بسیاری از اعمال در دنیا ممکن نیست، مجازات کسانی که به دیگران ستم کردهاند بهطور کامل در دنیا امکانپذیر نیست.)
پاسخ به یک اشکال در مورد معاد: ۱- امکان معاد (معاد جسمانی، معاد روحانی، حقیقت وجود انسان: نفس و روح). (اندیشه در آیات صفحهی ۷۴- اندیشه و تحقیق صفحهی ۷۵ کتاب درسی)
منزلگاه بعد
۱- عالم برزخ (حدفاصل زندگی دنیوی و اخروی، به معنای حایل و فاصله)، ۲- ویژگیهای برزخ (توفی روح انسانها توسط فرشتگان، فعالیت آگاهانهی روح، سخن گفتن انسان با خدا و فرشتگان در این عالم، بهشت و جهنم برزخی، آثار ماتقدم و ماتأخر در برزخ)
واقعهی بزرگ
الف) مرحلهی اول: ۱- نفخ صور اول، ۲- مدهوشی اهل آسمانها و زمین، ۳- تغییر در ساختار زمین و آسمان
ب) مرحلهی دوم: ۱- نفخ صور دوم، ۲- زنده شدن همهی انسانها، ۳- نورانی شدن زمین، ۴- برپا شدن دادگاه عدل الهی، ۵- حضور شاهدان و گواهان (الف- فرشتگان الهی، ب- اعضای بدن انسان)، ۶- دادن نامهی اعمال، ۷- قضاوت بر معیار حق. (اندیشه و تحقیق صفحهی ۹۲ کتاب درسی)
ب) مرحلهی دوم: ۱- نفخ صور دوم، ۲- زنده شدن همهی انسانها، ۳- نورانی شدن زمین، ۴- برپا شدن دادگاه عدل الهی، ۵- حضور شاهدان و گواهان (الف- فرشتگان الهی، ب- اعضای بدن انسان)، ۶- دادن نامهی اعمال، ۷- قضاوت بر معیار حق. (اندیشه و تحقیق صفحهی ۹۲ کتاب درسی)
فرجام کار
۱- جایگاه گناهکاران: الف- محاکمهی دوزخیان بهصورت گروه گروه، ب- جهنم هفت در دارد، ج- ویژگیهای آتش جهنم (هیزم دوزخ)، د- مأموران عذاب، هـ- گفتوگوی خدا و ملائکه با دوزخیان
۲- جایگاه نیکوکاران: الف- بهشتیان گروه گروه وارد بهشت میشوند، ب- بهشت هشت در دارد و مخصوص گروههای مختلف است، ج- نحوهی برخورد با بهشتیان، د- بالاترین درجهی بهشت، بالاترین مرتبهی نعمتهای بهشت، برترین مقام بهشت، هـ- ترنم بهشتیان و نحوهی حضور در بهشت
۲- جایگاه نیکوکاران: الف- بهشتیان گروه گروه وارد بهشت میشوند، ب- بهشت هشت در دارد و مخصوص گروههای مختلف است، ج- نحوهی برخورد با بهشتیان، د- بالاترین درجهی بهشت، بالاترین مرتبهی نعمتهای بهشت، برترین مقام بهشت، هـ- ترنم بهشتیان و نحوهی حضور در بهشت
رابطهی میان عمل و پاداش و کیفر در دنیا و در آخرت
۱- قراردادی (حقوقی- اعتباری): الف- تناسب جرم با کیفر، ب- قابل تبدیل و تغییر، ۲- عین عمل- خود عمل (تجسم عمل): محصول طبیعی عمل (تغییرناپذیر). (اندیشه و تحقیق صفحهی ۱۰۵ کتاب درسی)
اعتماد بر او
۱- حقیقت توکل: الف- اعتماد به خدا، ب- واگذار کردن نتیجهی کارها به خدا، ج- توکل رابطهی مستقیم با معرفت به خدا و ایمان به او دارد.
۲- تصمیمهای بزرگ و توکلهای بزرگتر
حضرت هود (ع) در مقابل لجاجت قومش، تلاش و مجاهدت خود را افزایش میداد (توکل میکرد).
حضرت شعیب (ع) در مقابل تمسخر و استهزای قومش، عقبنشینی نکرد و امیدوار و مصمم بود (توکل میکرد).
توکل: ۱- اگر توکل، همراه با معرفت و اخلاص باشد، خداوند کارها را چاره میکند. ۲- توکل، وقتی معنا دارد که انسان مسئولیت خود را انجام دهد و با فکر و اندیشه و مشورت و با عزم و تصمیم برای هدف تلاش کند. ۳- توکل، امری قلبی و درونی است. ۴- به معنای گفتن یک جمله نیست.
۲- تصمیمهای بزرگ و توکلهای بزرگتر
حضرت هود (ع) در مقابل لجاجت قومش، تلاش و مجاهدت خود را افزایش میداد (توکل میکرد).
حضرت شعیب (ع) در مقابل تمسخر و استهزای قومش، عقبنشینی نکرد و امیدوار و مصمم بود (توکل میکرد).
توکل: ۱- اگر توکل، همراه با معرفت و اخلاص باشد، خداوند کارها را چاره میکند. ۲- توکل، وقتی معنا دارد که انسان مسئولیت خود را انجام دهد و با فکر و اندیشه و مشورت و با عزم و تصمیم برای هدف تلاش کند. ۳- توکل، امری قلبی و درونی است. ۴- به معنای گفتن یک جمله نیست.
دوستی با حق
۱- نقش محبت: الف- فعالیتهای آدمی در طول زندگی ریشه در دلبستگیها و محبتهای او دارد، ب- محبت شدید و عاشقانهتر، تأثیرش در زندگی عمیقتر و گستردهتر است.
۲- محبت به حق: الف- عشق به خدا همچون اکسیری است که مرده را حیات و زندگی حقیقی میبخشد، ب- قرآنکریم، اساس و پایهی دینداری را محبت خداوند قرار میدهد.
۳- آثار محبت به خدا: الف- دوستی با دوستان خدا (رسول خدا (ص) و اهل بیت (ع))، ب- پیروی از خدا (سرپیچی از خدا نشانهی عدم صداقت است)، امام صادق (ع): سرپیچی نشانهی دوست نداشتن است، ج- محبت به راهی که ما را به خدا میرساند، د- بیزاری و تنفر از باطل و دشمنان خدا (جملهی امام خمینی (ره)«تبرّی و تولّی») دینداری بر دو پایهی«تولّی و تبرّی»، هـ- مبارزه با دشمنان
۲- محبت به حق: الف- عشق به خدا همچون اکسیری است که مرده را حیات و زندگی حقیقی میبخشد، ب- قرآنکریم، اساس و پایهی دینداری را محبت خداوند قرار میدهد.
۳- آثار محبت به خدا: الف- دوستی با دوستان خدا (رسول خدا (ص) و اهل بیت (ع))، ب- پیروی از خدا (سرپیچی از خدا نشانهی عدم صداقت است)، امام صادق (ع): سرپیچی نشانهی دوست نداشتن است، ج- محبت به راهی که ما را به خدا میرساند، د- بیزاری و تنفر از باطل و دشمنان خدا (جملهی امام خمینی (ره)«تبرّی و تولّی») دینداری بر دو پایهی«تولّی و تبرّی»، هـ- مبارزه با دشمنان
فضیلت آراستگی
۱- آراستگی شیوهی پیشوایان دین: رسول خدا (ص):«لباس سفید و روشن بپوشید که پاک و پاکیزهتر است.»، امام علی (ع):«آراستگی از اخلاق مؤمنان است.»، امام صادق (ع):«دو رکعت نماز با بوی خوش، بهتر از ۷۰ رکعت نماز بدون بوی خوش است.»
۲- تناسب میان ظاهر و باطن در آراستگی: ظاهر هر فرد، تجلی درون اوست. دل به هر جا رود عمل هم به همان جا میرود.
۳- عفاف، عزتمندی و آراستگی: عفاف: فضیلت روحی و اخلاقی است که سبب میشود انسان اندام ظاهری خود را وسیلهی خودنمایی و جلب توجه دیگران قرار ندهد. امام صادق (ع):«لباس نازک و بدننما نپوشید زیرا چنین لباسی نشانهی سستی و ضعف در دین است.»
۴- نیاز به مقبولیت و رابطهی آن با آراستگی: جوان برای اثبات مفید بودنش برای جامعه، تلاش میکند توانایی و استعدادهای خود را کشف کند و در معرض دید دیگران قرار دهد. مقبولیت مثبت و منفی. (اندیشه و تحقیق صفحهی ۱۴۲ کتاب درسی)
۲- تناسب میان ظاهر و باطن در آراستگی: ظاهر هر فرد، تجلی درون اوست. دل به هر جا رود عمل هم به همان جا میرود.
۳- عفاف، عزتمندی و آراستگی: عفاف: فضیلت روحی و اخلاقی است که سبب میشود انسان اندام ظاهری خود را وسیلهی خودنمایی و جلب توجه دیگران قرار ندهد. امام صادق (ع):«لباس نازک و بدننما نپوشید زیرا چنین لباسی نشانهی سستی و ضعف در دین است.»
۴- نیاز به مقبولیت و رابطهی آن با آراستگی: جوان برای اثبات مفید بودنش برای جامعه، تلاش میکند توانایی و استعدادهای خود را کشف کند و در معرض دید دیگران قرار دهد. مقبولیت مثبت و منفی. (اندیشه و تحقیق صفحهی ۱۴۲ کتاب درسی)
زیبایی عفاف
آیا در ادیان دیگر هم پوشش و حجاب وجود داشته است؟ ۱- گرایش به پوشش و عفاف یک گرایش فطری در میان مردان و زنان بوده است. ۲- حجاب در آیین یهود، مسیح و آیین زرتشت وجود دارد. ۳- تفاوتها در زمینهی حجاب مربوط به چگونگی و حدود آن بوده است.
آیا در قرآنکریم دربارهی عفاف و پوشش دستور خاصی وجود دارد؟ ۱- آیات ۳۰ و ۳۱ سورهی نور حدود پوشش زن مسلمان را تعیین کرده است، ۲-«نگاه به نامحرم همچون تیری از ناحیهی شیطان است.» رسول اکرم (ص)، ۳- فرمایش امام کاظم (ع) در جواب برادرش به این سؤال که دیدن چه مقدار از بدن زن نامحرم جایز است، ۴- زنان مسلمان از همان ابتدا موی سر خود را میپوشاندند ولی با حدود آن آشنا نبودند.
آیا اسلام نحوهی شکل پوشش را معین کرده است؟ ۱- پوشش مردان: مردان نباید لباسی بپوشند که آنان را نزد مردم انگشتنما کند. (حرام است) ۲- پوشش زنان: تمام بدن خود را بهجز صورت و دستها تا مچ از نامحرم بپوشانند.
چرا میان پوشش زنان و مردان تفاوت وجود دارد؟ ۱- به دلیل حفظ و نگهداری نعمت زیبایی از طرف زنان (وابستگی مرد به زن و تحکیم خانواده)، ۲- بهرهبردن زن از نعمت زیبایی برای رشد و کمال خود و خانواده.
آیا حجاب زنان، موجب سلب آزادی و کاهش حضور زنان در جامعه است؟ ۱- پوشش زنان، سلامت اخلاقی جامعه را بالا میبرد. ۲- حریم و حرمت زن را حفظ میکند. ۳- آرامش روانی او را افزایش میدهد.
آیا در قرآنکریم دربارهی عفاف و پوشش دستور خاصی وجود دارد؟ ۱- آیات ۳۰ و ۳۱ سورهی نور حدود پوشش زن مسلمان را تعیین کرده است، ۲-«نگاه به نامحرم همچون تیری از ناحیهی شیطان است.» رسول اکرم (ص)، ۳- فرمایش امام کاظم (ع) در جواب برادرش به این سؤال که دیدن چه مقدار از بدن زن نامحرم جایز است، ۴- زنان مسلمان از همان ابتدا موی سر خود را میپوشاندند ولی با حدود آن آشنا نبودند.
آیا اسلام نحوهی شکل پوشش را معین کرده است؟ ۱- پوشش مردان: مردان نباید لباسی بپوشند که آنان را نزد مردم انگشتنما کند. (حرام است) ۲- پوشش زنان: تمام بدن خود را بهجز صورت و دستها تا مچ از نامحرم بپوشانند.
چرا میان پوشش زنان و مردان تفاوت وجود دارد؟ ۱- به دلیل حفظ و نگهداری نعمت زیبایی از طرف زنان (وابستگی مرد به زن و تحکیم خانواده)، ۲- بهرهبردن زن از نعمت زیبایی برای رشد و کمال خود و خانواده.
آیا حجاب زنان، موجب سلب آزادی و کاهش حضور زنان در جامعه است؟ ۱- پوشش زنان، سلامت اخلاقی جامعه را بالا میبرد. ۲- حریم و حرمت زن را حفظ میکند. ۳- آرامش روانی او را افزایش میدهد.
نظارت همگانی
تشبیه جامعه به سرنشینان یک کشتی (رسول اکرم (ص))
هدف واحد و مسئولیت مشترک: ۱- دعوت به خیر و نیکی: مؤثرترین و برترین راه دعوت به خیر و نیکی، دعوت عملی است. ۲- امر به معروف و نهی از منکر: حضرت علی (ع) خطاب به امام حسن و حسین (ع) فرمودند:«امر به معروف را ترک نکنید.» امام باقر (ع):«امر به معروف و نهی از منکر فریضهی بزرگ الهی است.»
راهکار امر به معروف و نهی از منکر: الف- شرایط: چهار مورد، ب- مراحل: سه مرحله، ج- روشها: هفت مورد از امام خمینی (ره).
هدف واحد و مسئولیت مشترک: ۱- دعوت به خیر و نیکی: مؤثرترین و برترین راه دعوت به خیر و نیکی، دعوت عملی است. ۲- امر به معروف و نهی از منکر: حضرت علی (ع) خطاب به امام حسن و حسین (ع) فرمودند:«امر به معروف را ترک نکنید.» امام باقر (ع):«امر به معروف و نهی از منکر فریضهی بزرگ الهی است.»
راهکار امر به معروف و نهی از منکر: الف- شرایط: چهار مورد، ب- مراحل: سه مرحله، ج- روشها: هفت مورد از امام خمینی (ره).
کار، گوهر زندگی
راه سربلندی: تحقیق هدفهای بلند در پرتو کار
کار و تلاش در سیرهی معصومین (ع): ۱- رسول خدا (ص):«کسی که روزی خود را با تلاش تهیه میکند در قیامت در شمار انبیا قرار میگیرد.»، ۲- امام کاظم (ع):«کار و فعالیت، سیرهی پیامبران، اوصیای آنان و بندگان شایستهی خداست.»، ۳- رسول خدا (ص):«هر کس بار خود را بر دوش دیگران بیندازد ملعون است.»
آثار تربیتی کار: ۱- شکوفایی استعدادها، ۲- لطافت احساس، ۳- تمرکز قوهی خیال، ۴- احساس عزت نفس.
اتقان در کار: ۱- رعایت قواعد درست کار، ۲-عرضهی محصولی بدون نقص، ۳- تلاشگری شرافتمندانه همراه با در نظر داشتن مصالح عمومی جامعه.
کار و تلاش در سیرهی معصومین (ع): ۱- رسول خدا (ص):«کسی که روزی خود را با تلاش تهیه میکند در قیامت در شمار انبیا قرار میگیرد.»، ۲- امام کاظم (ع):«کار و فعالیت، سیرهی پیامبران، اوصیای آنان و بندگان شایستهی خداست.»، ۳- رسول خدا (ص):«هر کس بار خود را بر دوش دیگران بیندازد ملعون است.»
آثار تربیتی کار: ۱- شکوفایی استعدادها، ۲- لطافت احساس، ۳- تمرکز قوهی خیال، ۴- احساس عزت نفس.
اتقان در کار: ۱- رعایت قواعد درست کار، ۲-عرضهی محصولی بدون نقص، ۳- تلاشگری شرافتمندانه همراه با در نظر داشتن مصالح عمومی جامعه.
کار در نظام اقتصادی
کار منشأ اصلی تولید ثروت: ۱- کار خلاق و مولد، منشأ اصلی کسب مال و درآمد است، ۲- کار باید مولد باشد و نتیجهی سودمند داشته باشد تا بتوان نام«کار» بر آن گذاشت.
ربا کاذبترین کارها: ۱- اگر پول، خودش مستقلاً مورد معامله قرار گیرد، بدون اینکه فایدهای در کار باشد، ربا پیش میآید. ۲- قرآنکریم نسبت به ترک ربا هشدار میدهد و عدم ترک آن را به منزلهی جنگ با خدا و رسول اعلام میدارد. ۳- قرآن کریم راه درست افزایش ثروت را پرداخت زکات و انفاق میداند.
در هر فعالیت اقتصادی دو عامل دخالت دارد: ۱- مشارکت کار و سرمایه: الف- سرمایه، ب- کار؛ ۲- بانکداری: کانون مشارکت کار و سرمایه.
تأمین نیازهای عمومی جامعه: الف- انفاق، ب- مالیات.
انفاق: ۱- زکات (زکات یا انفاق واجب است.) ۲- خمس (شامل: غلات، دامها، شترها، حد نصاب، زکات فطره، حساب سال)
مالیات: ۱- شهری، ۲- کشوری.
ربا کاذبترین کارها: ۱- اگر پول، خودش مستقلاً مورد معامله قرار گیرد، بدون اینکه فایدهای در کار باشد، ربا پیش میآید. ۲- قرآنکریم نسبت به ترک ربا هشدار میدهد و عدم ترک آن را به منزلهی جنگ با خدا و رسول اعلام میدارد. ۳- قرآن کریم راه درست افزایش ثروت را پرداخت زکات و انفاق میداند.
در هر فعالیت اقتصادی دو عامل دخالت دارد: ۱- مشارکت کار و سرمایه: الف- سرمایه، ب- کار؛ ۲- بانکداری: کانون مشارکت کار و سرمایه.
تأمین نیازهای عمومی جامعه: الف- انفاق، ب- مالیات.
انفاق: ۱- زکات (زکات یا انفاق واجب است.) ۲- خمس (شامل: غلات، دامها، شترها، حد نصاب، زکات فطره، حساب سال)
مالیات: ۱- شهری، ۲- کشوری.
+ نوشته شده در شنبه سی ام آذر ۱۳۹۲ ساعت 23:9 توسط علی خسروی جعفرآباد اردبیل
|
به نام آفریدگار یکتا